Borówka brusznica

Borówka brusznica
Roślina: Vaccinium vitis idaea L. - Borówka brusznica

Rodzina: Ericaceae

Opis surowca: Surowcem są liście zebrane późną jesienią, zawierające nie mniej niż 4% arbutyny.

Związki czynne: Zawiera glikozydy fenolowe w ilości 5-7% : arbutyna, 6-acetyloarbutyna (pirozyt). Zawiera także hydrochinon, garbniki katechinowe (10%), flawonoidy i trójterpeny - kwas ursulowy. Witaminy.

Działanie: Urodesinficiens, antiphlogisticum, adstringens, diureticum. Jest stosowany jako surowiec dezynfekujący drogi moczowe. Ma o połowę słabsze działanie niż mącznica lekarska. Stosowany jest jako środek odkażający drogi moczowe. Działanie to jest związane z obecnością w surowcu glikozydów fenolowych, które hydrolizują w moczu i uwalniają hydrochinon - związek o działaniu przeciwbakteryjnym. Hydroliza arbutyny występuje tylko w zasadowym środowisku moczu - powyżej 7,5 pH. Takie podwyższone pH jest najczęściej wywołane obecnością bakterii w drogach moczowych. Surowiec w nieznacznym stopniu zwiększa ilość wydalanego moczu. Liście borówki brusznicy zawierają również małą ilość garbników i wykazują słabe działanie ściągające.

Wskazania: Zakażenia dróg moczowych szczególnie u młodzieży i osób starszych, źle znoszących długotrwałą antybiotykoterapię. Pomocniczo w zachowawczym leczeniu kamicy moczanowej. Surowiec hamuje w pewnym stopniu rozwój bakterii w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do zmniejszenia stanów zapalnych. Działanie ściągające ze względu na małą zawartość garbników jest słabe.

Uwagi: Podczas stosowania surowca powinien być utrzymywany zasadowy odczyn moczu pH = 7,0 - 7,8. Długotrwałe stosowanie surowca może prowadzić do wystąpienia objawów przewlekłego zatrucia hydrochinonem. Jednorazowo podane duże dawki wyciągu mogą podrażniać żołądek (garbniki).


Stanowiska: Roślina występuje w strefie klimatu umiarkowanego na naszej półkuli. W Polsce jest powszechna w lasach iglastych. Surowiec zbiera się ze stanu naturalnego.

Wygląd zewnętrzny: Liść jest eliptyczny lub odwrotnie jajowaty, w nasadzie klinowato zwężony. Posiada krótki ogonek. Blaszka liściowa jest skórzasta, a jej brzegi są podwinięte. Górna powierzchnia liścia jest ciemnozielona, błyszcząca. Dolna jest jaśniejsza, matowa i brunatno punktowana.

Podobne teksty